Σειρά I : "Αίθρα - Έργα Αρχαίων Ελλήνων Μαθηματικών και Αστρονόμων"

"Τα Φαινόμενα και Διοσημεία του Αράτου"

 

Το έργο του Αράτου "Φαινόμενα και Διοσημεία", αν και αποτελούσε ανέκαθεν ένα πεδίο αναφοράς κάθε είδους λογίων, εντούτοις δεν είχε εκδοθεί στη νεώτερη Ελλάδα. Πρόκειται για το πρώτο στον κόσμο επιστημονικό ποίημα το οποίο περιγράφει με ωραίους στίχους τον έναστρο ουρανό, τους αστερισμούς, τους μύθους ορισμένων απ' αυτούς, τους ουράνιους κύκλους, τις ανατολές και δύσεις των αστέρων καθώς και τις καιρικές ενδείξεις.

Το αρχαίο κείμενο το οποίο περιέχεται στην έκδοση αυτή προέρχεται (με νέα ηλεκτρονική στοιχειοθεσία) από την έκδοση του Μ. L' Abbe Halma (Paris 1821), χρειάστηκε, όμως, να γίνουν σ' αυτό αρκετές ορθογραφικές διορθώσεις.

Το βιβλίο διαιρείται σε τρία κεφάλαια. Το πρώτο κεφάλαιο περιέχει πληροφορίες για τη ζωή και το έργο του Αράτου, για τις διάφορες εκδόσεις και σχολιασμούς των "Φαινομένων", καθώς και πληροφορίες για τη ζωή και το έργο του Θέωνος του Αλεξανδρέως, του οποίου παρουσιάζονται τα σχόλια στο έργο αυτό του Αράτου. Το δεύτερο κεφάλαιο περιέχει το αρχαίο ελληνικό κείμενο το οποίο συνοδεύεται από τα αντίστοιχα σχόλια του Θέωνος του Αλεξανδρέως, ενώ το τρίτο περιέχει την απόδοση των δύο κειμένων του Αράτου και του Θέωνος στη νεοελληνική, με τις απαραίτητες διευκρινήσεις και σχόλια. Τα σχόλια του Θέωνος έχουν δοθεί με μορφή παραπομπών, όπως ακριβώς παρουσιάζονται στην έκδοση του Halma. Η ίδια πρακτική εφαρμόζεται και στη μεταγραφή των έργων. Οι σχολιασμοί του υπογράφοντος δίδονται με μορφή υποσημειώσεων, με τη βοήθεια αστερίσκων, ακριβώς μετά τα σχόλια του Θέωνος.

Ο υπογράφων αισθάνεται ιδιαίτερα υπερήφανος διότι για πρώτη φορά εκδίδονται στη νεώτερη Ελλάδα τόσο τα "Φαινόμενα και Διοσημεία" του Αράτου, όσο και τα αντίστοιχα σχόλια του Θέωνος.

Εκφράζονται θερμές ευχαριστίες στη μαθηματικό Ρούλα Σπανδάγου και τις οικονομολόγους Νίκη Σπανδάγου και Δέσποινα Τραυλού για τη βοήθεια τους στην πραγματοποίηση της εκδόσεως αυτής.

 Αθήναι, Μάρτιος 2002

Ευάγγελος Σπανδάγος

 

Θλιβερά Συμπεράσματα

του Ι. Δ.ΠΑΣΣΑ

(Από τον τόμο του Λεξικού του" Ηλίου": "Το 'Αρχαίον Έλληνικόν Πνεύμα")

Είναι διεθνώς πασίγνωστον, ότι τα περισσότερα καί ίσως τα πλέον σημαντικά και ενδιαφέροντα κείμενα των αρχαίων 'Ελλήνων σοφών έχουν απολεσθή, είτε διότι διεφθάρησαν υπό του χρόνου ή κατεστράφησαν από τους μετέπειτα αμαθείς διώκτας των διδασκαλιών των αρχαίων Ελλήνων σοφών ή έχουν αποκρυβή και σήμερον ακόμη εις διαφόρους ξένας βιβλιοθήκας, από εκείνους που έχουν συμφέρον να μειώσουν την ακτινοβολίαν την αξίαν και την συμβολήν του Ελληνικού πνευματικού παράγοντος εις την επίδρασιν και την διαμόρφωσιν του πολιτισμού.

Χωρίς περιστροφάς, είναι γνωστόν και σήμερον που αποκρύπτονται σημαντικότατα αρχαία κείμενα. Κατά τον τρόπον που οι διάφοροι ξένοι, άτομα, κράτη, κατέκλεψαν τα απαράμιλλα έργα της Αρχαίας Ελληνικής Τέχνης, που κοσμούν τα Μουσεία των, κατά τον αυτόν τρόπον απέκτησαν και αποκρύπτουν ορισμένοι ξένοι και πολλά αρχαία κείμενα, η έκδοσις των όποιων θα απεδείκνυε ότι οι αρχαίοι "Ελληνες σοφοί εγνώριζον πολύ περισσότερα από εκείνα πού έχουν διασωθή και έχουν έλθει μέχρι σήμερον εις τη δημοσιότητα...